Czego dowiesz się z artykułu?
Czy egzekucja alimentów od osoby mieszkającej w USA jest w ogóle możliwa? Tak – jeśli alimenty zostały zasądzone prawomocnym i wykonalnym orzeczeniem polskiego sądu, można je uznać i wykonać w Stanach Zjednoczonych. Amerykański organ nie będzie na nowo badał zasadności roszczenia, tylko sprawdzi formalne warunki uznania wyroku.
Jak wygląda procedura przekazania sprawy z Polski do USA? Wierzyciel składa wniosek do właściwego sądu okręgowego w Polsce. Sąd weryfikuje dokumenty i przekazuje całość do amerykańskiego systemu Child Support. Do wniosku trzeba dołączyć m.in. odpis orzeczenia, zestawienie zaległości oraz wersje wniosku po polsku i angielsku – a w razie potrzeby także tłumaczenia przysięgłe.
Jakie rodzaje alimentów da się dochodzić w USA na podstawie tej procedury? Dotyczy to przede wszystkim alimentów na dziecko, które nie ukończyło 21. roku życia (w przypadku pełnoletnich często trzeba udokumentować kontynuowanie nauki). Dodatkowo w określonych sytuacjach możliwe jest dochodzenie alimentów między małżonkami lub byłymi małżonkami.
Czy dochodzenie alimentów w USA wiąże się z jakimiś opłatami dla wierzyciela? W przypadku alimentów na rzecz dziecka co do zasady nie ponosisz żadnych opłat za samo złożenie wniosku o międzynarodową egzekucję.
Wstęp
Coraz częściej zdarza się, że rodzic lub małżonek zobowiązany do płacenia alimentów mieszka lub pracuje poza granicami Polski, w szczególności w Stanach Zjednoczonych. W takiej sytuacji wielu wierzycieli zastanawia się, czy egzekucja alimentów w USA jest w ogóle możliwa i czy odzyskanie należnych świadczeń nie okaże się w praktyce niewykonalne.
W rzeczywistości międzynarodowe dochodzenie alimentów jest uregulowane i w wielu przypadkach skuteczne. Kluczowe znaczenie ma Konwencja haska z dnia 23 listopada 2007 r. o międzynarodowym dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych na rzecz dzieci i innych członków rodziny. Na jej podstawie możliwe jest uznanie i wykonanie polskiego orzeczenia o alimentach w USA, przy współpracy właściwych organów obu państw – w przypadku USA jest to system Child Support.
O tym, jak wygląda międzynarodowa egzekucja alimentów w innych państwach niż USA (w tym w krajach Unii Europejskiej), szerzej piszemy w artykule „Jak wyegzekwować alimenty od rodzica mieszkającego za granicą?”.
Czy polskie orzeczenie o alimentach może być egzekwowane w USA?
Jeżeli alimenty zostały zasądzone prawomocnym orzeczeniem sądu polskiego lub wynikają z zatwierdzonej ugody sądowej, orzeczenie to może zostać przekazane do USA w celu jego uznania i wykonania. Warunkiem jest, aby orzeczenie było prawomocne i wykonalne w Polsce.
Konwencja haska z 2007 roku przewiduje obowiązek uznania i wykonania orzeczenia wydanego w innym państwie-stronie konwencji, chyba że zachodzą ściśle określone przesłanki odmowy uznania. W praktyce oznacza to, że właściwy organ w USA nie bada ponownie zasadności zasądzonych alimentów ani nie rozstrzyga sprawy „od początku”. Postępowanie koncentruje się na formalnych przesłankach uznania wyroku i nadaniu mu skuteczności na terytorium Stanów Zjednoczonych.
Konwencja haska z 2007 roku ma zastosowanie do następujących zobowiązań alimentacyjnych: a) rodzica wobec dziecka, które nie ukończyło 21. roku życia (w przypadku osób pełnoletnich, powyżej 18 lat, może być konieczne dodatkowe udokumentowanie kontynuowania nauki); b) między małżonkami oraz byłymi małżonkami, po spełnieniu określonych warunków przewidzianych w Konwencji.
Jak wygląda procedura przekazania sprawy do USA i międzynarodowa egzekucja alimentów?
Postępowanie w sprawie międzynarodowej egzekucji alimentów z Polski do USA wszczynane jest na wniosek wierzyciela alimentacyjnego. Wniosek składa się do właściwego miejscowo sądu okręgowego.
Po złożeniu dokumentów sąd dokonuje ich weryfikacji formalnej, a następnie przekazuje wniosek do właściwego organu w Stanach Zjednoczonych w ramach systemu Child Support, odpowiedzialnego za egzekucję świadczeń alimentacyjnych.
Do wniosku należy dołączyć przede wszystkim odpis prawomocnego i wykonalnego orzeczenia w sprawie alimentów, a także inne dodatkowe dokumenty potwierdzające istnienie i wysokość roszczenia (np. zestawienie zaległości).
Istotne jest, że sam wniosek musi zostać sporządzony w dwóch wersjach językowych: polskiej i angielskiej. W zależności od okoliczności sprawy może być również wymagane dołączenie tłumaczeń przysięgłych niektórych polskich dokumentów, w szczególności orzeczenia o alimentach.
W przypadku dochodzenia alimentów na rzecz dziecka wierzyciel co do zasady nie ponosi opłat związanych ze złożeniem wniosku o międzynarodową egzekucję alimentów zasądzonych w orzeczeniu polskiego sądu.
Po uznaniu polskiego orzeczenia o alimentach w USA właściwy organ działający w ramach systemu Child Support może zastosować przewidziane przez prawo amerykańskie środki egzekucyjne. Należy jednak zaznaczyć, że zakres i tryb stosowania tych środków zależą od przepisów konkretnego stanu, w którym przebywa dłużnik.
Podsumowanie
Międzynarodowa egzekucja alimentów z Polski w USA jest realnym i w wielu przypadkach skutecznym narzędziem dochodzenia należnych świadczeń. Kluczowe znaczenie ma jednak prawidłowe przygotowanie wniosku, kompletność dokumentacji oraz właściwe przeprowadzenie procedury przed organem centralnym w Polsce i amerykańskim systemem Child Support.
Każda sprawa dotycząca alimentów z Polski do USA ma swoją specyfikę: różny stan faktyczny, inne miejsce pobytu dłużnika, odmienną wysokość i okres zaległości. Dlatego przed wszczęciem procedury warto przeanalizować sytuację prawną i dobrać strategię odpowiednią do konkretnego przypadku. Odpowiednie przygotowanie sprawy już na etapie składania wniosku znacząco zwiększa szanse na skuteczną egzekucję alimentów w USA i odzyskanie należnych środków.